Ezinge-
Tot 9 april van dit jaar is in het Groninger Museum de
tentoonstelling 'Professor Van Giffen en het geheim van de
wierden' te zien. Het was in Ezinge
waar de Groninger archeoloog van Giffen in de jaren dertig van
de vorige eeuw zijn wereldberoemde opgravingen deed. In deze
wierde toonde hij aan dat de bewoning ervan tot in de
IJzertijd terugging. Eeuwenlang dacht men dat de merkwaardige
bulten in het landschap grafheuvels waren. De Italiaanse
wetenschapper Pigorini kwam in 1851 met een andere verklaring.
Hij concludeerde dat de bewoners van terpen en wierden in
paalwoningen hadden geleefd. Volgens hem waren de heuvels
gevormd doordat ze hun afval door een luikje in de vloer naar
beneden hadden gegooid...
Van Giffen maakte korte metten met deze bijzondere theorie.
In Ezinge legde hij de resten bloot van talrijke
woonstalhuizen (langwerpige boerderijen, waarbij de mensen in
de stal bij hun vee woonden). De wanden bleken opgetrokken uit
boomstammen en takken. Op enkele plekken lagen de boerderijen
vlak boven elkaar. De archeoloog concludeerde dat ze in de
loop van de tijd steeds hoger waren gebouwd. Kennelijk om de
bewoners te beschermen tegen het wassende water.
De Noord-Nederlandse kuststrook was voor de bedijking
voortdurend in beweging. Het Wad en de kwelders liepen
periodiek zelfs tot aan Groningen. Dit drassige gebied vol
slenken en prielen behoort tot een van de oudste
cultuurlandschappen van Nederland.
De wierden zijn dus veel ouder dan de kleine Romaanse kerkjes
die er in de Middeleeuwen op zijn gebouwd. Een dorp als Ezinge
wordt al bewoond sinds de vijfde eeuw voor Christus (en is dus
bijna even oud als Rome en zeventien eeuwen ouder dan
Amsterdam!).
In de tweede helft van de negentiende eeuw werden veel
wierden afgegraven. De mestrijke grond werd verkocht naar de
arme Drentse zandgronden. Zo is de wierde van Ezinge voor
driekwart verdwenen. Van Giffen was de eerste die de wierden
systematisch onderzocht. Hij was overigens niet alleen de man
van de wierden, maar ook van de hunebedden en de urnenvelden.
In 1920 richtte hij in de stad Groningen het Biologisch
Archeologisch Instituut op.
Klik hier voor meer
informatie over Ezinge.
|